Katalog ECTS

Teoria i filozofia sztuki

Pedagog: dr hab. Aleksandra Pawliszyn

Pole Opis
forma/typ zajęć wykład;
język wykładowy polski;
metody i kryteria oceniania

zaliczenie

opis przedmiotu

- cel praktyczny: (planowane kompetencje społeczne)

Celem jest zapoznanie studentów z wybranymi zagadnieniami filozofii sztuki.

skrócony opis przedmiotu

Wykład zaznajamia z wybranymi filozoficznymi zagadnieniami teorii i filozofii sztuki.

sposób realizacji przedmiotu

Wykład konwersatoryjny

zakres tematów

1.    Medytacja sposobem uprawiania filozofii w ujęciu Kartezjusza. Husserlowska idea fenomenologii, a kategoria sensu.
I Dzieło sztuki w ujęciu współczesnej filozofii europejskiej

2.    Władza sądzenia i smak w ujęciu H.-G. Gadamera.

3.    Hermeneutyka filozoficzna wobec zagadnienia prawdy sztuki.

4.    Motyw gry w kontekście ontologii dzieła sztuki, według autora pracy Prawda i metoda.

5.    Rozpoznanie specyficznej czasowości sfery estetycznej przez Gadamera.

6.    Czy obraz wnosi coś do naszego bytu?

7.    Moment formułowania sensu przez dzieło – okazjonalność i dekoracyjność.

8.    Przypadek gry scenicznej i muzyki, sztuki rzeźbiarskiej i architektury, w opinii Gadamera.

9.    Gadamerowskie określenie zadania hermeneutycznego: rekonstrukcje, czy integracja?

10.  Hermeneutyka filozoficzna H.-G. Gadamera wobec problemu końca sztuki.

11.  Sztuka świętem rozmowy. Milczenie sposobem mówienia obrazu abstrakcyjnego.

12.  Święto sztuki świętem wspólnej komunikacji.

13.  Porażenie prawdą dzieła.

14.  Współczynnik humanistyczny dzieła sztuki.

15.  Słowo sztuki a uniwersalny wymiar hermeneutyki filozoficznej.

II Filozofia amerykańska wobec statusu dzieła sztuki.

16.  Empiryzm angielski i utylitaryzm inspiracją pragmatyzmu amerykańskiego.

17.  Początki amerykańskiego pragmatyzmu – dyskusje filozoficzne w Klubie Metafizycznym (Cambridge, Massachusetts) – nieformalnej grupy, które dały oryginalne dzieło: amerykański pragmatyzm.

18.  Pragmatyczna metoda rozjaśniania znaczenia idei  C. S. Peircea.

19.  Prawda w kontekście radykalnego empiryzmu W. Jamesa

20.  Poznanie jako sposób radzenia sobie z sytuacjami w ujęciu J. Deweya.

21.  Estetyka pragmatyczna R. Shustermana.

22.  Sztuka współczesna w ujęciu A. Danto.

sposób zaliczenia zaliczenie z oceną; egzamin; zaliczenie;
literatura

Lektury obowiązkowe

R. Descartes, Medytacje, medytacja druga.
E. Husserl, Idea fenomenologii, wykład pierwszy.
H.-G. Gadamer, Prawda i metoda. Zarys hermeneutyki filozoficznej, Kraków 1993,
s. 60-64, (Władza sądzenia)
s. 64-71, (Smak)
s. 104-111,(Restauracja pytania o prawdę sztuki)
s. 111-121,(Gra jako główny motyw eksplikacji ontologicznej)
H.-G. Gadamer, Koniec sztuki?, w: tenże, Dziedzictwo Europy, Warszawa 1992.
H.-G. Gadamer, Aktualność piękna. Sztuka jako gra, symbol i święto, w: Zmierzch estetyki – rzekomy czy autentyczny?, t. I, Warszawa 1987.
H.-G. Gadamer, Estetyka i hermeneutyka, w: tenże, Rozum, słowo, dzieje, Warszawa 1979.
W. Tatarkiewicz, Historia filozofii, t. 2.
K. Ajdukiewicz, Zagadnienia i kierunki filozofii, Warszawa 1983, s.27-44.
Historia filozofii współczesnej, E. Gilson, T. Langan, A. A. Maurer (red), Warszawa 1979, s. 601-638.
R. Shusterman, Estetyka pragmatyczna. Żywe piękno i refleksja nad sztuką, Wrocław 1998.
A. Danto, Świat sztuki: pisma z filozofii sztuki, Kraków 2006.
Lektury zalecane

H. Buczyńska-Garewicz, Peirce, Warszawa 1965.
H. Buczyńska-Garewicz, James, Warszawa 1993.
J. Dewey, Demokracja i wychowanie. Wprowadzenie do filozofii wychowania, Wrocław 1972.
R. Shusterman, O sztuce i życiu. Od poetyki hip-hopu do filozofii somatycznej, Wrocław 2008.

praktyki zawodowe (w ramach kierunku/przedmiotu), plenery

Nie dotyczy

wymagania wstępne
wymagania formalne

Historia filozofii z elementami etyki i socjologii sztuki.

założenia wstępne

Student zna elementarną terminologię filozoficzną oraz wie, na czym polega osobliwość medytacyjnego sposobu uprawiania filozofii, prowadzącego do europejskiego ujęcia statusu dzieła sztuki. Orientuje się również w ustaleniu miar dzieła sztuki przez filozofię amerykańską.

efekty uczenia się
kompetencje społeczne
opiskod

Student rozumie potrzebę ciągłego doskonalenia zawodowego i osobistego

K_K01+++

Jest zdolny do aktywnego uczestnictwa w grupach, organizacjach i instytucjach, realizujących działania kulturotwórcze oraz do porozumiewania się z osobami nie będącymi specjalistami w danej dziedzinie.

K_K07+
umiejętności
opiskod

Student potrafi posługiwać się podstawowymi ujęciami teoretycznymi w celu analizowania motywów i wzorów twórczych zachowań oraz strategii działań praktycznych w odniesieniu do działalności kulturotwórczej

K_U01++
wiedza
opiskod

Student zna terminologię filozofii współczesnej wywodzącej się od zainicjowanego przez Kartezjusza medytacyjnego sposobu filozofowania, wiodącego poprzez Husserlowską refleksję fenomenologiczną do ujęcia istoty dzieła sztuki przez współczesną hermeneutykę filozoficzną. Orientuje się również w estetyce pragmatyzmu. 

K_W01+++

Zna i rozumie rolę w kształtowaniu świata kultury i cywilizacji poszczególnych dyscyplin i subdyscyplin związanych z edukacją artystyczną – zwłaszcza nauk o sztuce oraz nauk humanistycznych, w tym filozofii kultury i estetyki

K_W03++


Lista studiów

studia status Czas
[h]
ECTS forma zaliczenie
Rzeźba s.8 o 30 2 W 30h
W [E]
W [Z]


Semestr 2018/19-L (Z-zimowy,L-letni)
Kod kursu: #35.10777